Χειρότερα από ότι σκεφτήκατε (ακούγοντας την κρυφά καταγραμμένη συνομιλία)

Το χρονικό της Χίλαρυ: Χειρότερα από ότι σκεφτήκατε

Δύο νέες βιογραφίες ρίχνουν νέο φως στη γερουσιαστή Clinton

Του Byron York

Η Χίλαρυ Clinton δεν ανέμενε με ενδιαφέρον τη δημοσίευση δύο νέων βιογραφιών, ο τρόπος της: Οι ελπίδες και οι φιλοδοξίες της Χίλαρυ Rodham Clinton (Her Way: The Hopes and Ambitions of Hillary Rodham Clinton), από τους ανθρώπους των Times της Νέας Υόρκης τον πρώην Jeff Gerth και τον νυν Don Van Natta το νεώτερο, και Μια γυναίκα στον έλεγχο (A Woman in Charge), από τον Carl Bernstein, το μικρότερο μισό της ομάδας του Γουώτεργκέητ Woodward και Bernstein. Η γερουσιαστής Clinton είναι, φυσικά, περίφημα μυστικοπαθής —αυτή πιθανώς δεν θα ήταν ευχαριστημένη από οποιαδήποτε βιογραφία εκτός αν γράφοταν από, για παράδειγμα, τον Sidney Blumenthal —και αρνήθηκε να συνεργαστεί είτε με τους Gerth/Van Natta είτε με το Bernstein. Ακόμη και πριν από τη δημοσίευση, οι εκπρόσωποί της είχαν τις γραμμές επιτήμησής τους έτοιμες. “Είναι δυνατό να γίνει επίκληση του χασμουρητού;” ο εκπρόσωπος τύπου της Clinton, Philippe Reines είπε στη Washington Post.

Τώρα έχουμε τα βιβλία στη διάθεση μας, και υπό μια έννοια είναι δύσκολο να καταλάβει κανείς γιατί η Clinton και οι διαφημιστικοί της πράκτορες ανησύχησαν έτσι. Κανένας τόμος δεν περιέχει το είδος αποκάλυψη-βόμβα που θα εξουσιάζει τις ειδήσεις για ημέρες σε κάποια περίοδο, και κανένα δεν θα μπορούσε να είναι κατάλληλο ως επαγγελματική εκστρατεία δυσφήμισης.

Ο Bernstein, ειδικότερα, φαίνεται καλά διατεθειμένος προς το υποκείμενό του, που περιγράφει ως “ευφυή γυναίκα που είναι προικισμένη με ενέργεια, ενθουσιασμό, χιούμορ, ταραχώδη ζωή, εσωτερική δύναμη, [και] αυθορμητισμό στις προσωπικές σχέσεις.” Ακόμα και λογαριάζοντας μερικές αντιπαθητικές ιδιότητες, όπως της ταλέντο για δίκαιη ανταπόδοση και της περιστασιακά πικάντικης της γλώσσας, ο Bernstein ολοκληρώνει ότι η Χίλαρυ Clinton είναι γεμάτη με “πάθος —που, κάτω βαθιά, είναι ίσως το πιο ανθεκτικό και ακόμα το γνώρισμα που την καθιστά συμπαθή.” Όχι ακριβώς οι λέξεις ενός επαγγελματία λασπολόγου.

Αλλά εκεί βρίσκεται μια άλλη αίσθηση για την οποία η Clinton είχε δίκιο να ανησυχεί. Αν και αποστερημένα της ικανότητας κοινοποιήσεων που να δημιουργούν πηχιαίους τίτλους, κάθε βιβλίο περιέχει σελίδα μετά τη σελίδα των νέων λεπτομερειών, μερικές από τις οποίες αγνοήθηκαν μέχρι τώρα στον Τύπο, οι οποίες αποκαλύπτουν την Χίλαρυ Rodham Clinton να είναι ακόμα πιό μυστικοπαθής, ακόμα και πιό πολιτικά αναίσθητη, και ακόμα πιό μαχητική από όσο ήταν προηγουμένως γνωστό.

Παραδείγματος χάριν, όλοι έχουμε ακούσει για το διάσημο πολεμικό δωμάτιο της προεδρικής εκστρατείας Clinton του 1992. Αλλά ο Gerth και ο Van Natta αποκαλύπτουν ότι απέναντι από το διάδρομο από το πολεμικό δωμάτιο ήταν μια πιό μυστικοπαθής προσπάθεια, που διευθύνθηκε από τη Χίλαρυ και ήταν γνωστή ως αμυντική ομάδα, η οποία επιδόθηκε πραγματικά σε ποταπά-και-βρώμικα θέματα. Η εργασία της αμυντικής ομάδας ήταν να καταρρίψει οποιοδήποτε ισχυρισμό, άσχετα με το πόσο ήταν δικαιολογημένος, για τις γυναίκες του Bill Clinton, την αποφυγή της στράτευσης, το σκάνδαλο Whitewater, τη νομική εργασία της Χίλαρυ Clinton —τίποτα που θα μπορούσε να βλάψει την εκστρατεία. Και να το κάνει με οποιοδήποτε αναγκαίο μέσο, νόμιμο ή όχι: Οι Gerth και Van Natta αναφέρουν ότι σε μια περίπτωση που η κα Clinton άκουσε από μια “κρυφά καταγραμμένη κασέτα ήχου” των αντιπάλων του Clinton να μιλούν στο τηλέφωνο για την επόμενη πιθανή ξαφνική εμφάνιση τσουλιού. Οι “υποστηρικτές του Bill παρακολουθούσαν τις συχνότητες που χρησιμοποιούνται με τα κινητά τηλέφωνα,” οι Gerth και Van Natta προσθέτουν, “και η ταινία έγινε κατά τη διάρκεια μιας από εκείνες τις συνεδρίες παρακολούθησης.” Ποιος το ήξερε ότι η κα Clinton ήταν ένας πρώτος συνήγορος της χωρίς ένταλμα υποκλοπής τηλεφωνικών συνδιαλέξεων;

Γρήγορη μπροστά αρκετά έτη, οι Gerth και Van Natta μας λένε για μια οργάνωση αποκαλούμενη CREW, το οποίο σημαίνει πολίτες για ευθύνη και ηθική στην Ουάσιγκτον (Citizens for Responsibility and Ethics in Washington). Είναι γνωστή ομάδα, μια υποθετικά ανεξάρτητη οργάνωση που ελέγχει την τήρηση της δεοντολογίας που στην πραγματικότητα ξοδεύει τον περισσότερο χρονο της σε επιθέσεις στους Ρεπουμπλικάνους (ρωτήστε μόνο τον Tom DeLay).

Η είδηση είναι ότι τα δακτυλικά αποτυπώματα της Χίλαρυ είναι διάχυτα πάνω από όλο αυτό. Όπως περιγράφεται από τους Gerth και Van Natta, ένας άνθρωπος της Χίλαρυ με ονομα Jodi Sakol διαδραμάτισε έναν βασικό ρόλο στη σύσταση του CREW.

Ο Sakol είπε στους συντάκτες ότι η Χίλαρυ ήταν “ενεργητική σε αναμονή για μελλοντικά προβλήματα” και θέλησε “να νικήσει το GOP (Ρεπουμπλικανικό κόμμα) στο παιχνίδι τους” με την οργάνωση μιας ομάδας που διαμορφώθηκε σύμφωνα με τη Δικαστική Επιτήρηση (Judicial Watch), η οποία είχε ξεκινήσει τις δίκες ενάντια στους Clinton στη δεκαετία του ‘90 (η Χίλαρυ φαίνεται να ξεχνά ότι η Δικαστική Επιτήρηση έκανε μια πλήρη μεταβολή και άρχισε επιθέσεις στη διοίκηση του Μπους μετά από τις εκλογές του 2000.) Η Χίλαρυ βοήθησε να βρεθούν οι χορηγοί για το CREW, προσέφερε εθελοντικά ιδέες, έδωσε πράσινο φως για τη συμμετοχή του κορυφαίου της δημοσκόπου, Mark Penn, και κοίταξε καθώς οι “φύλακές της” κυνήγησαν το DeLay και τους άλλους ηγέτες του GOP. Κάπως κατόρθωσε να κρατήσει το όνομά της έξω από όλο αυτό.

Οι Gerth και Van Natta παρουσιάζουν επίσης την Clinton να απασχολεί μυστικούς εργαζομένους, στη διαδικασία να ξεγλιστρήσει γύρω από τους κανόνες της Συγκλήτου που δεν ταιριάζουν με τα γούστα της. Την παρουσιάζουν να απειλεί έναν εργαζόμενο με “εσύ δεν θα εργαστείς ποτέ στη πολιτική των Δημοκρατικών ξανά” εάν ο εργαζόμενος απέτυχε να καλύψει τις φορολογικές επιστροφές που παρουσιάζουν τα κέρδη συναλλαγών εμπορικών προϊόντων των Clinton. Και την παρουσιάζουν να κατευθύνει τη επιχείρηση κωλυσιεργείας των ερευνών ανεξάρτητων συμβούλων για το σύζυγό της.

Το βιβλίο του Bernstein δεν στέκεται σε αυτό το είδος λεπτομέρειας. Αλλά με πολλές πρωταρχικές πηγές στο στρατόπεδο των Clinton, ο Bernstein πηγαίνει πολύ βαθύτερο από τους Gerth και Van Natta, απεικονίζοντας μια Χίλαρυ Clinton που συμμετείχε ακόμη περισσότερο στη λειτουργία της διοίκησης του συζύγου της από όσο νομίζαμε. Και όχι μόνο περισσότερο στενά αναμεμιγμένη —ήταν επίσης λιγώτερο ικανότερη και πιό πολιτικά αδέξια από όσο νομίζαμε.

Σε μια σκηνή από τη φρενιτιώδη μετάβαση Clinton μετά από την εκλογή του 1992, ο Bernstein απεικονίζει τη συνεδρίαση της κας Clinton να κάθεται με τον κορυφαίο πολιτικό σύμβουλο Dick Morris, και να συλλογίζεται ποια θέση να πάρει στη νέα διοίκηση. Η Χίλαρυ σκέφτηκε ότι θα μπορούσε να κάνει έναν θαυμάσιο υπουργό δικαιοσύνης —έως ότου θυμήθηκε κάποιος το “νόμο Bobby Kennedy” που απαγόρευσε σε έναν Πρόεδρο από την παραγωγή των διορισμών νεποτισμού στο συμβούλιό του. Σκέφτηκε να γίνει προϊσταμένος του προσωπικού του λευκού οίκου —ο Bernstein αναφέρει ότι ο Morris “ήταν ένας από αρκετούς ανθρώπους με τους οποίους η Χίλαρυ συζήτησε το θέμα να γίνει προϊσταμένος του προσωπικού.” Ή ίσως να είναι ο κύριος σύμβουλος της εσωτερικής πολιτικής.

Δεν αστειευόταν. Ο Bernstein περιγράφει επίσης την κα Clinton’s να εγείρει δικαιώματα στο χώρο γραφείου της Δυτικής πτέρυγας που, στις προηγούμενες διοικήσεις, είχε καταληφθεί από τον αντιπρόεδρο. Ο Roy Neel, ο κορυφαίος βοηθός του Al Gore, έμεινε έκπληκτος, και τελικά παραπονέθηκε στη Susan Thomases, μια από τους πιό στενούς χειριστές της Χίλαρυ. Στο τέλος, η κα Clinton δεν πήρε το γραφείο, αλλά πήρε τη ευθύνη της κορυφαίας προτεραιότητας του άντρα της, τη μεταρρύθμιση της υγειονομικής περίθαλψης, και την έκανε έναν φοβερό χάος.

Κάτω από το διορισμό της στην πρωτοβουλία της υγειονομικής περίθαλψης ήταν η υποψία, που υποστηρίχτηκε και μέσα και έξω από το λευκό οίκο, ότι ο Bill Clinton έπρεπε να δώσει στη σύζυγό του κάτι αρκετά μεγάλο επειδή της όφειλε τόσο πολύ για την εργασία που έκανε να καταρρίψει εκείνες τις ξαφνικές εμφανίσεις τσουλιών. Έθεσε σε κίνδυνο την αξιοπιστία της, και υπό την επίβλεψή της η αμυντική ομάδα είχε προμηθεύσει τις ψεύτικες ένορκες καταθέσεις, που συμβαδίσαν με εκείνη την ανώνυμη εσωτερική κατασκόπευση, και επεξεργάστηκε την άρνηση μετά από την άρνηση. Χωρίς εργασία της, ο Bill Clinton ίσως να μην είχε γίνει Πρόεδρος. Ακόμα κι αν αισθάνθηκε ότι η φιλόδοξη σύζυγός του δεν ήταν αντάξια της εργασίας της υγειονομικής περίθαλψης, δεν θα μπορούσε να μην της δώσει τίποτα.

Αυτό που ο Bernstein αποκαλύπτει, καλύτερα από οποιοδήποτε άλλο είχε μέχρι τώρα, είναι πόσο η αρπαγή από τη Χίλαρυ Clinton της εξουσίας ενόχλησε τους κορυφαίους βοηθούς του Λευκού Οίκου και της διοίκησης, όχι τους Ρεπουμπλικάνους της αντιπολίτευσης, αλλά τους ίδιους τους Δημοκρατικούς που προσπαθούσαν να κάνουν την εργασία της κυβέρνησης Clinton. Οι Lloyd Bentsen, Donna Shalala, Leon Panetta, Alice Rivlin —όλοι αντιτάτηκαν στην επιλογή της Χίλαρυ να διευθύνει την ομάδα εργασίας της υγειονομικής περίθαλψης. “Κατά κύριο λόγο, [αυτοί] οι άνθρωποι σκέφτηκαν η ιδέα —ολόκληρο το σύστημα που ηΧίλαρυ οργάνωνε —ήταν τρελλή,” είπε η Shalala στον Bernstein.

Οι δημοκράτες έξω από τη διοίκηση ήταν δυστυχισμένοι, επίσης. Ο Bernstein περιγράφει μια συνεδρίαση τον Απρίλιο του 1993 στην οποία η Χίλαρυ ενημέρωσε τους κορυφαίους ηγέτες του κόμματος στην πρόοδο της ομάδας εργασίας υγειονομικής περίθαλψης. Όταν ο τότε-γερουσιαστής Bill Bradley πρότεινε ότι μερικές αλλαγές ίσως να απαιτηθούν, του είπε να το ξεχάσει, εάν οποιοιδήποτε νομοθέτες ακόμη το δοκίμαζαν, είπε, ο Λευκός Οίκος “θα τους διέβαλλε”. Ο Bradley αργότερα τα έβγαλε στη φόρα στο Bernstein. “Αυτό ήταν για μένα με τους όρους της Χίλαρυ Clinton,” είπε. “Δεν λές στα μέλη της Συγκλήτου ότι θα πας να τους διαβάλλεις. Ήταν προφανώς τόσο βασικό στο τι είδους άνθρωπος είναι. Η υπεροψία. Η υπόθεση ότι οι άνθρωποι με ερωτήσεις είναι εχθροί. Η περιφρόνηση. Η υποκρισία.”

Και έπειτα υπήρξε το υπόλοιπο της Ουάσιγκτον. Κατά τη διάρκεια των πρόωρων ημερών της Χίλαρυ στο Λευκό Οίκο, στην Ουάσιγκτον η δημοσιογράφος και κοινωνική κολλιτσίδα Sally Quinn έγραψε μια πολυσημειωμένη στήλη που λέει ότι η Χίλαρυ πρέπει να θυμάται ότι δεν εκλέχτηκε Πρόεδρος. Η αναίδεια της Quinn θύμωσε το Bill Clinton, ο οποίος οργίστηκε ενάντιον της Quinn σε μια συνομιλία με τους συμβούλους James Carville και Rahm Emanuel. Αλλά έτη αργότερα ο Emanuel είπε στο Bernstein, “Ο James και εγώ είχαμε την ίδια θέση γι’ αυτό, που ήταν, ‘ο Θεός να ευλογεί τη Sally που ύπαρξε τίμια.’ Ήταν μέχρι αηδίας τίμια.”
Και εκείνοι, όπως λένε, ήταν οι φίλοι της.

Διαβάζοντας την περιγραφή του Bernstein, είναι δύσκολο να αποφευχθεί το συμπέρασμα ότι η κα Clinton ωφελήθηκε πολύ, και στο Αρκάνσας και στο Λευκό Οίκο, από την προθυμία των υποστηρικτών του συζύγου της να την υπερτιμήσουν. “Υπήρξε πάρα πολλή μυθολογία για τη Χίλαρυ που τέντωσε τα γεγονότα,” η Donna Shalala είπε στο Bernstein. Η Shalala, γράφει ο Bernstein, “ένοιωθε πάντα θορυβημένη από τις υπερβολικές δηλώσεις από τους φίλους και τους βοηθούς της Χίλαρυ… που ισχυρίστηκαν την ιδέα ότι αν είχε ακολουθήσει την πολιτική της σταδιοδρομία και δεν την ανέβαλε για του Bill Clinton θα ήταν κυβερνήτης ή γερουσιαστής με το σπαθί της μέχρι το 1992. Οι “θαυμαστές της κας Clinton, η Shalala συνέχισε,”υποθέτουν ότι [μόνο] η ύπαρξη εξυπνάδας είναι αρκετή. Και δεν είναι αρκετό. Είναι κρίση. Είναι εμπειρία. Είναι να είσαι στρατηγικός στα σωστά σημεία.” Όχι τα προτερήματα της κας Clinton.

Αλλά η παραπλανητική προβολή ήταν κατά περιόδους σχεδόν συντριπτική. Για να πάρουμε μόνο ένα παράδειγμα, συχνά ειπώθηκε ότι η κα Clinton είχε κριθεί μια από τους κορυφαίους δικηγόρους στην Αμερική. Αλλά και τα δύο βιβλία επισημαίνουν ότι απέτυχε στο διαγωνισμό δικηγόρων της περιοχής της Κολούμπια όταν τον έκανε αμέσως μετά την αποφοίτηση της από τη νομική σχολή του Yale. (Η εξιστόρηση του Bernstein των ετών της στο Yale δίνει την εντύπωση ότι εκπαιδεύτηκε τόσο για να είναι κοινωνικός λειτουργός όσο και δικηγόρος.) Από τους 817 ανθρώπους που έδωσαν εξετάσεις με την κα Clinton, ο Bernstein μας λέει, 551 —που είναι 67 τοις εκατό —πέρασαν, “οι περισσότεροι από νομικές σχολές λιγότερο φημισμένες από το Yale.”

Το γεγονός ότι η κα Clinton απέτυχε δεν είναι μια είδηση—αφού το κρατήσε μυστικό για πολλά έτη, το αποκάλυψε σε μια λίγο-παρατηρημένη παραπομπή των απομνημονευμάτων της, Living History —αλλά θα λάβει νέα προσοχή τώρα. (Ήταν επίσης, επ’ευκαιρία μη εντυπωσιακή στο δικαστήριο, και ο Bernstein αναφέρει ότι ανησύχησε το δικηγορικό γραφείο Rose που οι συνεργάτες “άρχισαν να κατευθύνουν την πρακτική της προς την εργασία χωρίς ενόρκους.” )

Στο τέλος, η εντύπωση που και τα δύο βιβλία αφήνουν είναι ότι η κα Clinton είχε δύο κορυφαία επιτεύγματα στη σταδιοδρομία της. Ένα ήταν το 1992, όταν πάλεψε τους ισχυρισμούς για τα γκομενιλίκια του συζύγου της και τον βοήθησε να κερδίσει την προεδρία. Το άλλο ήταν το 1998, όταν πάλεψε τους ισχυρισμούς για γκομενιλίκια του συζύγου της και τον βοήθησε να μείνει στην εξουσία. Το υπόλοιπο; Είναι μια μικτή υπόθεση στην καλύτερη περίπτωση.

Καλά, ίσως ούτε ακόμη και αυτό. “Με την αξιοσημείωτη εξαίρεση της φιλήδονης απροσεξίας του συζύγου της,” ο Bernstein γράφει, “τα πιό φοβερά λάθη, στρατηγικά και τακτικά, της προεδρίας του Bill Clinton, ιδιαίτερα στα σπάργανα, ήταν ανιχνεύσιμα στη Χίλαρυ.” Η Χίλαρυ Clinton του A Woman in Charge και του Her Way είναι μια γυναίκα που θα έκανε σχεδόν τα πάντα για να κερδίσει δύναμη αλλά δεν ήξερε τι να την κάνει μόλις την κέρδισε, πέρα από να αντιμαχηθεί τους εχθρούς της και να την αποξενώσει τους φίλους της. Μερικές φορές φαίνεται ότι δεν υπάρχουν πολλά περισσότερα που μπορούμε να μάθουμε για τη Χίλαρυ. Οι Bernstein, Gerth, και Van Natta μας έχουν δείξει ότι δεν είναι αλήθεια.

Τμήματα αυτού του άρθρου δημοσιεύτηκαν αρχικά στις 25 Ιουνίου 2007, στην έκδοση της Εθνικής (National Review) Επιθεώρησης και επίσης στο Wall Street Journal.